و يا آب گل كدو و شستن روى به آب كه درو قدرى برف باشد امّا در آن مبالغه نبايد كرد و اگر سبب رمد ورم از مادهء بلغم باشد علامت آن انتفاخ ملتحمه از غير حمره و درد قوى و بسيارى حلم و چكيدن اشك است و چسپيدن هر دو پلك چشم بواسطه رطوبت بسيار بر يكديگر خصوصا در خواب و حدوث ثقل در سر و علاج درين صورت تنقيه دماغ از خلط بلغم بحبوب مسهله ايارجات مسهله و غاريقون و تربد و شحم حنظل است و حقنه لينه نيز درين مقام مناسب است و اگر وجع بشدت باشد و نقيع صبر به عرق كاسنى و يا بعصاره عنب الثعلب اختيار بايد كرد و بقراط چنين گفته است كه رمد كه ماده او بلغمى عسير الانفكاك است و به زودى ازو خلاصى نيست اما سليم است و رمد يابس و صفراوى سريع الانفكاك است اما درو خوف حدوث قرحه هست و اگر سبب رمد و ورم سودا باشد علامت آن قلت رطوبت است و التصاق و چسپيدن پلكهاى چشم با يكديگر و بسيار كم است كه اين رمد بىصداع باشد البته درين رمد اكثر صداع مىباشد و علاج درين مقام ترطيب مزاج دماغ است بشربت بنفشه و خشخاش و چون بىخوابى نيز بواسطه يبوست خلط مىباشد به جهت جلب نوم شربت خشخاش نيز گاهى بايد داد و تحذير نيز بواسطه وجع مطلوبست و جلّاب درين مقام از بنفشه و سپستان و نيلوفر و قند آن هركدام مقدارى مناسب به آب مناسب دوا طبخ كرده و صافى ساخته قند مذكور درو آميخته نيم‌گرم بايد آشاميد غذا ماش مقشر و شيرهء مغز بادام شيرين و اسفاناخ و يا ماء الشعير و دخول حمام و آبزن از انفع اشيا است و چكانيدنيها و بوئيدنيها مرطبه بر مزاج دماغ را درين رمد نافع است و ترك استفراغات قويه و مولدات رمد خوردن انگور و خربزه بسيار و خرما و آش بادنجان